
Uit ons archief. Dit artikel verscheen op 12 februari 2017. Regels en bedragen kunnen intussen gewijzigd zijn.
Even de tijd nemen om na te denken over je geld zal echt renderen en je mogelijk duizenden euro's per jaar besparen of bijkomend opbrengen. Deze centen kan je dan weer gebruiken om schulden sneller af te bouwen, pensioen op te bouwen, iets leuks doen...
Wat zal onder meer aan bod komen in volgend artikel?
- Hoe maak ik een budget op?
- Hoe begin ik daar aan?
- Hoe krijg ik mijn budget terug op de rails?
- Slechte leningen en kredietkaarten afbetalen
- Je spaardoelen uitzetten
- Het gezin betrekken of niet?
- Je schulden onder controle houden/brengen
Hoe maak ik een budget op?
De eerste stap om je financieel huishouden onder controle te krijgen is door een budget op te maken. Het zal enige inspanning vragen, maar door de inspanning te leveren krijg je zelf een inzicht in je financiële situatie. Je gaat als het ware een foto nemen van je vermogen, je geld. Hoeveel heb je aan bezittingen en aan leningen? Hoeveel gaat er iedere maand buiten en hoeveel centen komen er binnen? Hoeveel kan je sparen en hoe spaar je?
Zeer veel mensen werken met een budget. Waarom? Omdat het hen rust geeft. Ze weten hoeveel ze kunnen uitgeven. Veelal gaan deze mensen ook gelukkiger door het leven.
Door het opzetten van een budget zal je:
- Minder kans hebben om met een schuldenberg opgezadeld te geraken
- Minder kans op onverwachte kosten
- Meer kans op een krediet tegen goede voorwaarden
- Betere kredietvoorwaarden opleveren op termijn
- Meer kunnen sparen en dit op de juiste manier
- Meer leuke dingen kunnen doen zonder je hier "schuldig" over te voelen
Wat heb je nodig om eraan te kunnen beginnen?
Om van start te gaan met je budget, moet je weten hoeveel je maandelijks ongeveer uitgeeft aan
- Dagelijkse rekeningen
- De kost van je levensonderhoud (eten, drinken, nutsvoorzieningen...)
- Financiële producten (kredieten, verzekeringen, sparen, pensioensparen…)
- Familie en vrienden (cadeautjes,…)
- Transport- en verplaatsingskosten (kosten van de auto, openbaar vervoer…)
- Ontspanning (vakantie, sport, concert, cultuur, restaurants…)
U kan gebruik maken van een aantal online tools of invulschema's die je kunnen helpen bij het opmaken van een budget. Probeer bijvoorbeeld onze budgetplanner. Of je maakt gebruik van een spreadsheet (zoals bijvoorbeeld Excel). Door het in kaart te brengen van je kosten en dagelijkse (impuls) aankopen, kan je mogelijk al een aanzienlijke besparing realiseren. Als er iedere maand meer buiten gaat dan dat er binnenkomt, moet je kijken hoe je kan besparen om grotere problemen te vermijden. Het kan gaan over je eigen lunch maken, stoppen met roken, niet meer in het tankstation stoppen voor snacks,...
Het bijhouden van een klein dagboek, in combinatie met het zoveel mogelijk betalen met je (bank)kaart kan ervoor zorgen dat je makkelijk op het einde van de maand het overzicht kan maken. Je moet zien wat werkt voor je.
Zorgen dat iedereen in het gezin betrokken wordt?
Om het huishoudbudget onder controle te krijgen en te houden moet iedereen in het gezin betrokken worden om zo te kunnen bijdragen aan een goed gerund budget. Zit samen aan tafel en maak een plan, eenvoudig, dat door iedereen begrepen wordt en toegepast kan worden zonder enige afwijking. Bepaal hoeveel geld er gespendeerd kan worden aan bepaalde zaken waar jullie individueel of als gezin belang aan hechten, verdeel dat over de verschillende "potjes of enveloppen" en bepaal hoeveel iedereen maximaal kan besteden. Zo zal je waarschijnlijk ook de kosten om je huishouden te runnen verlagen. Voor velen van ons nemen de vaste kosten een grote hap uit de maandelijkse inkomsten. Het goede nieuws is dat je makkelijk centen kan besparen op deze kostenpost door goed te vergelijken en na te denken over je aankoopgedrag.
Een herfinanciering van je woonlening of andere hypothecaire leningen kan je een aanzienlijke besparing opleveren, mocht je nog steeds met een lening zitten met een hoge vaste rentevoet. Ook als je een variabele rente heeft, loont het om je lening regelmatig te laten nakijken: de rente kan stijgen, en een tijdige aanpassing kan je veel besparen.
Wees flexibel maar stick to the plan, to the budget
Onverwachte facturen, een financiële tegenslag, een toestel dat stuk gaat, een inkomen dat (tijdelijk/gedeeltelijk) wegvalt. Het leven is onvoorspelbaar, dus je budget is geen vaststaand iets, het evolueert mee in functie van je leven en het moment. Een stijging van je inkomen geeft je meer mogelijkheden maar opgepast met gewenning aan een hogere levensstandaard. Het is dus aangewezen om je budget regelmatig af te toetsen.
Budgetteren is ook structuur brengen in je afbetalingen
Als je schulden heeft en je wil deze sneller terugbetalen dan is het meest logische om de meest dringende schulden te betalen. Dit is daarom niet altijd deze met de hoogste rentevergoeding, want het is belangrijk dat je je gemaakte engagementen nakomt om grotere problemen te vermijden.
Hulp zoeken als je in de problemen geraakt
Als je een of meerdere betalingen heeft gemist en achterloopt dan zoek je best zo snel als mogelijk een oplossing voor je situatie. Bij ernstige betalingsproblemen kan je terecht bij het OCMW van je gemeente of een erkende schuldbemiddelaar.
Je spaardoelen uitzetten
Door het in kaart te brengen van je spaardoelen en daar een maandelijkse inspanning voor te leveren zal je zien dat het ofwel mogelijk of onmogelijk is om bepaalde doelen te bereiken. Door een kaart te hebben zal je rustiger kunnen leven, je weet wat het resultaat zal zijn door bepaalde inspanningen te leveren. Dat moet je toch motiveren om de regelmaat aan te houden.
Het is van groot belang om een ijzeren buffer op te bouwen. Als algemene regel zegt men wel eens dat je drie netto maandlonen moet aanhouden per persoon om schokken te kunnen opvangen.
Enkele voorbeelden die een aanzienlijke impact hebben op je maandelijks inkomen en je vermogen:
- Het wegvallen van een inkomen ingevolge arbeidsongeschiktheid, invaliditeit, of overlijden.
- Een grote herstelling aan je woning of aan een opbrengstpand dat je verhuurt.
- Een onverwachte belastingaanslag die je binnen de maand moet betalen.
- De tijdelijke zorg moeten opnemen over een dierbare.
Maak je geen zorgen indien je nog niet beschikt over deze ijzeren buffer. Dan wordt dit een van je spaardoelen. Heb je nog "slechte" kredieten lopen, dan is het mogelijk raadzaam om deze eerst weg te werken om zo terug te kunnen opbouwen.
De makkelijkste manier om geld te sparen is door middel van een doorlopende opdracht automatisch sparen naar een spaarboekje. Bij de banken noemen ze dit ook wel eens een "DOAS". Je geld is altijd beschikbaar, brengt evenwel niets op.
De inflatie zorgt voor koopkrachtvermindering, dus meer dan je ijzeren buffer en het geld dat je nodig heeft om je korte termijn plannen te realiseren moet hier niet opstaan. Je moet geen genie zijn om te beseffen dat er op dit moment minstens honderd miljard euro teveel op de spaarboekjes staat. Geld dat in de economie zou moeten zitten.
Zodra je spaarbuffer in orde is volgens je wensen, kan je werken aan je volgende spaardoelen.
- Op vakantie gaan zonder je zorgen te moeten maken over bepaalde rekeningen en betalingen.
- Extra geld opbouwen voor het kindje dat in aantocht is.
- Een auto kopen zonder hiervoor een krediet aan te vragen.
Je spaarbuffer is er voor moeilijke tijden, dan kan je de rest van je spaargeld activeren om dit te laten groeien. Wil je zekerheid, kies dan eerst voor de fiscale producten. Pensioenfondsen en -verzekeringen bieden mooie rendementen en bovendien is het fiscaal voordeel zeer mooi meegenomen, ondanks de nadelige fiscale behandeling op het einde van de rit in vergelijking met niet-fiscale producten. De verschillende pensioenpeilers zorgen ervoor dat je op verschillende manieren je pensioen kan opbouwen. Vraag is evenwel of dit een van je prioriteiten is en dit kadert binnen je spaardoelen, niet deze van de maatschappij of diens adviseur. Weet wel dat pensioensparen noodzakelijk is om later te kunnen genieten van een waardig pensioen, alleen pensioensparen is niet voldoende, dus dit is eigenlijk een must. Kies wel de juiste producten, opvolging is noodzakelijk dus de vraag is of het raadzaam is om dergelijke producten online af te sluiten. Neem altijd contact met een pensioenadviseur (of je gespecialiseerde verzekeringsmakelaar) om je pensioen(tekort) in kaart te brengen. Als je spaartegoeden beginnen te groeien, dan kan je mogelijk iets meer aanwenden voor de spaarpot van je andere te realiseren (spaar)doelen.
Wat als je diep in de schulden zit?
Vaak is het moeilijk om te erkennen dat je met een probleem zit en dat je stappen moet nemen om verandering te brengen in je financiële situatie om grotere problemen te vermijden. Als je voelt dat je geen grip meer heeft op je budget, steek dan je hoofd niet in het zand maar werk samen met je adviseur een terugbetalingsplan uit op basis van je mogelijkheden en budget. Het start allemaal met diep ademhalen, eventuele ongeopende brieven te openen en alles te klasseren in de juiste categorie zodat je dan de som kan maken; de schade kan begroten. Nu is het aan je om te werken, werken aan de terugbetaling van de meest dringende slechte schulden.